Tipografìa: differenze tra le versioni

m
nessun oggetto della modifica
mNessun oggetto della modifica
mNessun oggetto della modifica
[[File:Buchdrucker-1568.png|220px|thumb|left|Na Tipografìa ed [[Francoforte sul Meno|Francfòrt]] in dal [[1568]]]]
 
La '''Tipografìa''' (dal grèc ''τύπος'', "ségn" e ''γράφειν'', "scrîver") l' è na tènnicatètnica 'd stampa impurtéda chè in [[Itâglia]] a la fìn dal Quatersèint da soquànt tipógraf, che 'l piò famóś 'l era al venesiàṅ [[Aldo Manuzio|Aldo Manusio]], e druèda dimòndi subìt in dla [[Vènet|regiòun véneta]] per stampèr i prìm lìber c'n icoi caràter móbil.
 
== Descrisiòun ==
Al mistēr dal tipógraf al s divîd in piò pert:
 
* Mèter śò 'na bòśa p'r avér cèri agli idéi dal riśultêriśultêt ch' a s catarà;
 
* Preparèr na 'fòrma'"fórma" cumpòsta c'n icoi caràter môbilmobil uo anca cun di [[polìmer]], ed quèl ch'a biśgnarà andèr a stampèr (al furmêformê tipogràfic);
 
[[File:Metal movable type.jpg|240|px|thumb|right|I caràter móbilmobil ed piòmb dèint'r alin dal casèt dal tipógraf, e in sìma, 'na formafórma già cumpòsta.]]
* Pasèr-'gh in sìma dl inciòster, cun di rùl ch'i gh'gh al spèlmen; pò la fòrma, ch'l' è speculêr a quèl ch'a s'n andrà a léśer, la vìn presèda in na manéra unifòrmatùta uguèla (a gh' è dimòndi manéri ed presèrla) in sìm'a 'l piàn, a 'l fój ed chèrta uo 'd cartòun (mo al prèv ancaanc èserès'r un fój ed [[pergaména]], ed [[séda]], ed [[rêś]], ed [[plàstica]] o 'd [[metâl]]), in dûindû a s và a pugèr-egh 'l inciòster piòpiù adàtadât al chèś, e 'l stampê 'l armagn acsè stampê in 'na manèra bastànsa stàbil (el deblèsi per la tgnùda dla stàmpa i prèven èser i strapàs, al bagnê, e 'na lunga 'spusisiòunespośisiòun a la luślûś, ch'la 'gh' śbiadirèv 'l inciòster);
 
* Al tipôgraf al gh' arà anca da cunfesiunèrcunfesionèr i stampê in cla manéra ch' al vōl al cliìnt finêl: bluchèt, calendàri, lìber, manifèst, vulantèin, schèdischédi, e via descurènd.
 
 
P'r estensiòun, la tipografìa la nn' è mìa sólsolamèint la tènnicatètnica 'd stàmpa, mo anc al laburatòri o la [[fàbrica]] in dûindû a se stàmpastanpa.
 
== Ligàm ed fóra ==
26 105

contributi